Contactblad Stichting 1940-1945 Zomer 2010
Ex libris
Verzetsman met bravoure door Enno van der Eerden
Flamboyant, ondernemend en zelfverzekerd. Tonny van Renterghem (1919-2009) was een kleurrijk man. Afkomstig uit een welgesteld Amsterdams tandartsengezin meldde hij zich kort voor de oorlog aan bij de cavalerie. Twee jaar later stond hij als aankomend officier in Den Haag oog in oog met Duitse parachutisten om na de capitulatie al snel betrokken te raken bij de illegale Ordedienst. Hij verrichtte spionageactiviteiten, verleende hulp aan onderduikers en gestrande piloten en was in de laatste fase van de bezetting actief als chef-staf van de Ordedienst en de Binnenlandse Strijdkrachten in Amsterdam-Zuid. Na de bevrijding organiseerde hij in Nederland en Londen tal van exposities van de Ondergedoken Camera, een tijdens de bezetting los netwerk van zo’n dertig illegaal opererende fotografen.
In De laatste huzaar – Verzet zonder kogels heeft Van Renterghem zijn oorlogservaringen vastgelegd. Dat heeft geresulteerd in een met veel vaart geschreven boek waarin een levendig beeld geschetst wordt van de in Amsterdam actieve verzetsgroepen en de kunstenaarskringen rond de gevluchte Duitse regisseur/acteur Ludwig Berger, maar ook van de onderhandelingen met de Duitsers kort voor de capitulatie en de chaotische omstandigheden die zich voordeden bij de geallieerde intocht. Nadat Van Renterghem twee jaar deel had uitgemaakt van de staf van prins Bernhard, sloeg hij zijn vleugels uit naar de Verenigde Staten waar hij een carrière opbouwde in de filmindustrie van Hollywood. Een passende omgeving. Van Renterghem was met zijn bravoure altijd al een man van de wereld.
In een terloopse passage vermeldt hij dat hij halverwege de jaren zeventig al op de hoogte was van het bestaan van een buitenechtelijke in Californië levende dochter van Bernhard. Toeval of niet, twee weken voor de publicatie van zijn memoires dook zijn naam plotseling op in de pers in verband met een recent teruggevonden brief waarin Van Renterghem indertijd de Amerikaanse Lockheed-onderzoekscommissie geattendeerd had op deze Alicia.
Tijdens de presentatie van zijn boek in het Amsterdamse Verzetsmuseum liet zijn uitgever weten dat de in juni 2009 overleden Van Renterghem geen andere bedoeling had gehad dan de commissie erop te wijzen dat Bernhard de steekpenningen doorsluisde naar deze dochter. De schatrijke prins van Oranje was niet uit geweest op zelfverrijking, maar wilde haar met deze financiële omweg buiten beeld houden om zijn familie niet voor het hoofd te stoten of in diskrediet te brengen. Een interessante observatie.
Tonny van Renterghem: De laatste huzaar – Verzet zonder kogels • Conserve, € 24,95 • ISBN 9789054292944
